logo

ÖNEMLİ BİR KONU : MEZARLIKLARIMIZ

Yukarı Develi 1067 yılından beri “Develü Oğulları” Selçuklu devletinin yıkılışı olan 1320 tarihine kadar en haşmetli dönemlerini yaşamışlardır.1o8o’lere kadar Bizanslıların Marmara bölgesine çekilmeleri ve geride kalan bakiyelerin de Ayakostan bölgesinde toplanması,Everek bölgesi’nde de Ermenilerin köy hayatı yaşadıkları birer tarihi hakikattır.
Develi Selçuklular zamanında en ihtişamlı dönemlerini yaşadıkları ve mamur bir bölge olduğu kaynak tarih kitaplarında belirtilir. Dev Ali Türbesi,Seyd-i Şerif Türbesi,Şeyh İmameddin Mahmut Mezarı,Siva Sitti Hatun Camii ve Hızır İlyas Türbeleri hep Selçuklu eserleridir ve ortalama 13.Asır eserleridir.Ancak Selçuklu ‘nun yıkılmasıyla ortaya çıkan Beylikler dönemi’nde Develi,özellikle Kadı Burhaneddin döneminde ve Osmanlı yönetimine girdiği 1474 tarihinde burayı ele geçiren Gedik Ahmet Paşa zamanında iki defa büyük tehcir gerçekleştirilmiş ve Develiler Anadolu’nun bir çok yerine sürülmüşlerdir.Bu bakımdan Anadolu’nun on iki yerinde Develi köyü vardır.Gümüşhane’den, İskenderun’dan, Diyarbakır’a,Malatya’ya; Manisa’dan,Bursa ve Rumeli’ye kadar … Sebebini bilemiyoruz ama Develililer
her zaman Karamanoğullarını tutmuşlardır.Bu çekişme ta ki Gedik Ahmet Paşa’nın bu yöreyi Osmanlılara katmasına kadar devam etmiştir.
Herhalde Müslüman Türkler bu bölgeye geldikleri zaman burada yaşayan Bizanslılar zamanında davul ve zurnayla karşılanmadılar. Mükemmel, ağaç ve demir iki mükemmel kapıya sahip Zeng-i bâr kalesi ve geniş topraklara sahip olan Bizanslılar bu imkanları paylaşmakta mutlaka çok zorlanmış olmalılar.Zorlu mücadeleler verilmiştir.Nitekim daha 1970 yılına kadar Yukarı Develi tarihi eserleri yanında mezarlıklarıyla da ünlü tam bir Selçuklu mekanıdır.Nitekim burada doğan biri olarak çocukluğumuz hep sanatlı mezar taşları ile süslü mezarlıklar arasında az çocuk oyunları oynamadık.Yıllar içerisinde sahipsiz mezar taşları, zaruri imar çalışmaları ve yapı taşları olarak kullanılmaları ile zenginleşen kişilerin Ankara ve İstanbul’daki çiftliklerine mezar taşlarını nakletmeleri ve çeşitli ihmalkarlıklar sebebiyle bu mezarlıklarımızın çoğu yok oldu.Bu tarih hazinesi olan mezar taşlarımızdan iki yüze yakın Arap harfleriyle yazılı olanları, doktora çalışmamız sırasında okumuş ve kayıt altına almıştık.Aynı şekilde Seferberlikte(1912) Meteris’teki mezarlık,mahalle mahalle Tirem Mezarlığı’na taşınmıştı.Nitekim bu taşınma sırasında değerli âşığımız Âşık Seyrânî’nin mezarı da kaybolmuştu! Tabii nice müderrisimiz,din adamlarımız ve değerlerimizin de mezarlarıyla birlikte…
Develi’de nüfus değişik sebeblerle durmadan artmaktadır.Bu da mezarlıklarımızı etkilemektedir.Şüphesiz başlında eğitimsizlik gelmek üzere mezarlıklarımız yıllardır tesadüfi yöntemlerle korunmuştur.Everek’te Fatih Mahallesi ile Trem Mahallesi mezarlıkları eskidir.Harman Mahallesi Mezarlığı ise genelde sanki Belediye Başkanlarımızın ile mezarlığı şeklindedcir.En geniş mezarlık ise Yukarı Fenese Mezarlığı’dır.Yukarı Develi Mezarlıkları ise Kopçulu Mezarlığı hariç hepsi tarihi mezarlıklardır.Tesbitimize göre en eski mezarlık 1606 tarihlidir.
Bu kısa bilgilerden sonra gelmek istediğimiz konu Develi mezarlıklarının bakımıdır.Yakında Ramazan ayını idrak edeceğiz.Develi Belediyesi elindeki imkanlarla hızla değişen mezarlıklarımızı bir disiplin altında toplamaya çalışmaktadır.Zaman zaman bunu görüyoruz.Ancak zaman zaman da plansız,sıkıştırmalı mezarlık keyfilikleri sıkıntı yaratmaktadır!Doğru dürüst mezarlıklarda yürüyemiyoruz.
Öyle zannediyoruz ki mezarlıklar Belediyelerin “Park ve Bahçeler” birimiyle ilgilidir. Bir mezarlıklar seferberliği başlatılarak,mezarlıklarımızın yıkılan duvarları tamir edilmelidir.Sökülen kapılar yenilenmeli veya tamir edilmelidir. Mezarlıklara dikilen ağaçlar da keyfilikten kurtarılmalı vedisipline edilmelidir.Bir mezar başına dikilen ağaç kimi zaman yanındaki mezara zarar vermektedir.Bu dikimler iyi niyetli de olsa bunu görüyoruz.
Geçenlerde bir araştırmamız için Yukarı Fenese Mezarlığı’nı ziyarete gitmiştik.Öyle zannediyoruz ki Everek mezarlıkları içerisinde en geniş alana sahip bir mezarlıktır.Burası arazi bakımından da çok eğimli bir yerdir.Yıllar içerisinde tabii ve zorunlu müdahaleler ile mezarlığı bakıma muhtaç gördük.Bize göre acilen ele alınması gereken bir mezarlığımız.
Diyeceğimiz şudur. Mübarek günlerin arefesindeyiz. Belediyemiz bir seferberlik başlatarak mezarlıklarımızı ele almalı ,ölülerimize saygı bağlamında hakkıyla ziyaret edilir mekanlar haline getirilmelidir. Korunma düzen ve temizlik, ağaçlandırma, budama, sulama…İnsanımıza hizmet her zaman değerlidir.Köy mezarlıklarına bir şey diyemem ama Allah’a şükürler olsun mezarlıklarımız hayvanlarımız için emniyetli otlama mekanları olmaktan kurtuldu.Buna sevinmeliyiz. Ama ziyaret makamlarına yakışır mekanlar olmasına da imkan verelim.
İnanıyoruz ki ilgililer buna duyarsız kalmayacaklardır.İnsana yatırımdan daha kıymetli ne vardır?

Share
1.237 Defa Okundu
#

SENDE YORUM YAZ

6+4 = ?

İLGİNİZİ ÇEKEBİLECEK DİĞER KÖŞE YAZILARI

  • Sultanahmet Azade Otel’de İstişare ve Yönetim Kurulu Toplantımız

    24 Eylül 2021 Köşe Yazarları

    Pandemi dönemi dernek toplantılarımız koronavirüs kurallarına riayet edilerek az sayıda da olsa devam etti. Bu dönem uzun zamandır yapamadığımız İstişare Kurulu ve Yönetim Kurulu toplantılarımızın birincisini 17.09.2021 tarihinde Mustafa Sümengen Ağabeyimize ait Sultanahmet Azade Otel'de gerçekleştirdik. Yemekli toplantımızı organize eden Kadınlar Komisyonu Başkanımız Hanife Salman Hanım'a, güzel mekânında her zaman bizleri misafir eden Mustafa Sümengen Ağabeyime çok teşekkür ederiz. Yemekli toplantımız tarafımdan yapılan açılış konuşması ile...
  • EKİNOKS

    24 Eylül 2021 Köşe Yazarları

    Dünya, kendi ekseni etrafındaki dönüşünü sürdürürken, bir yandan da güneşin çevresinde dolanır. Dünya, güneş etrafındaki dönüşünü elips şeklindeki bir yörünge üzerinde 365 gün 6 saatte tamamlar. Buna bir yıl denir. Dünya, 939 milyon km'lik yörüngesi üzerinde 108 bin km. hızla hareket eder. Gök bilimi terimlerinden olan “Ekinoks”, yılda iki kez gerçekleşmektedir. Peki, Ekinoks nedir? Ekinoksun ne olduğunu tam olarak anlayabilmemiz için özellikle dünyanın nasıl hareket ettiğini bilmemiz gerekir. Hissetmesek de aslında dünyanın iki farklı hareket...
  • Bırak Söyliyeyim Dilimi Tutma

    16 Eylül 2021 Köşe Yazarları

    Bu 5. eserimi, güzelliklere ait olan Sevgiyi, VECD haline getiren, şiir okumayı özellik ve güzellik bilen herkese ithaf ediyorum. Dülgeroğlu Sabit Şiir;Yücelere tırmanan bir fikrin, düşüncenin, tefekkürün mahsulü, güçlü ifadenin merkezdeki özüdür. Meselenin künhüne inip kısa-veciz bir beyanla kitap çapında ifadesi edebi duygunun ihtimamı, iktidarı, zirvesidir. Edebî anlatım da gerek olmaz beyan'a, Mısralar bin söz eder şiirden anlayana. Korkuttular sindirdiler milleti, Sardılar başına maraz illeti, Modern putçuluğu, şirki zilleti, Bı...
  • SU TASARRUFU GÜNÜ

    16 Eylül 2021 Köşe Yazarları

    Küresel ısınma nedeniyle dünyadaki tatlı su kaynakları da giderek azalmaktadır. Artan insan nüfusu ve kentleşme daha fazla su ihtiyacı yaratmakta ve dünyanın ise bu kadar suyu bulunmamaktadır. Su tasarrufu, herkesin mutlaka bilincinde olması gereken hayati bir mesele haline gelmiştir. Su tasarrufu, kişisel temizlikte, konforumuzda ve ihtiyaçlarımızı karşılama yeterliliğinde herhangi bir azalma olmadan suyu verimli kullanmak, israf etmemektedir. Yani aynı işi daha az su kullanarak yapmaktadır. Meyve, sebze ve bitkilerin yetişmesinde, hayvanlar...