logo

MUTASARRIF DEVELİZADE FERİK KASIM PAŞA

Nice zamandır kafamı meşgul eden Develili devlet adamı Ferik Kasım Paşa’dır. İşin enteresan tarafı o kadar Osmanlı ansiklopedisini karıştırmamıza rağmen bir bilgiye rastlamış olmasıdır. Son devir Üsküdar Mevlevihanesi şeyhi Ahmet Remzi Akyürek Dede, Sicil-i Osmanî bir Kayserili şahsiyetten, Kayseri mütesellimlerinden Akçakayalı Rauf Ağa hakkında bahsederken , bu madde yanına Ferik Kasım Paşa hakkında şöyle bir not düşer::” Develizade Kasım Paşa’nın üvey kardeşidir ”,diyor.
Develizadeler Develi’nin en eski ailelerindendir. Devlet hayatında ve dinî alanda önemli insanlar yetişmiştir. Devlet hayatında Umur Bey, edebiyat alanında sözlükçü Ferid Develioğlu, dinî alanda Mahmut Efendi, Huzur Dersleri öğretmenlerinden Ali Rıza Efendi ve Abdullah Develioğlu ile askeriyeden bazı şahsiyetler bunlardan bazılarıdır.Ferik Kasım Paşa da değerli bir Develizadelerdendir.
Özellikle söz konusu âşık Seyrânî söz konusu olunca sıkça adı geçer. Sultan Abdulmecit zamanında İstanbul’da imamlık, hakkaklık ve âşık olarak görevlerde bulunan Seyrânî’nin sert hicivleri soruşturmaya uğrayınca, sarayın su işlerine bakan Tombaklı Maviş Ağa ,Zor’a mutasarrıf olan Ferik Kasım Paşa’nın yanında kıyafet değiştirerek verilir.(1840)Böylece Seyrânî için üç yıllık sürgün hayatı başlamış olur.
Ferik Kasım Paşa Zor’a mutasarrıf olarak giderken yanında yine Develili Mısırlızadelerden genç bir delikanlıyı da özel kalem müdürü olarak götürür: Kadı ve şair Celalettin Efendi (1825-1911).
Celalettin Efendi işte gurbet elde başladığı şiir yazmaya 1875 yılında başlamış ve 1910 yılına kadar devam eder. Yüzün üzerinde şiir yazar. Şiirlerini divance denilen küçük bir defterde toplar. Bu defter önce 1938 yılında Develi Ortaokulu müdürü Haşim Nezihi Okay’a, Celaleddin Efendi’nin torunu ve okul müdür yardımcısı olan İbrahim Öztürk tarafından verilir. O yılların Kayseri’de önemli bir Halkevi Dergisi olan Erciyesi’te Haşim Nezihi iki önemli yazıyla hem bu divançeyi ve hem de Celalettin Efendi’yi tanıtır ve şiirlerinden örnekler verir. Aradan zaman geçer ve bu divanca kaybolur. Bir kaç yıl önceye kadar haber çıkmaz. Nihayet bir yazma eser meraklısı genç bir Aksaraylı Kasım Kocabaş bu divançeyi Niğde’de bir sahafta bulur ve satın alır. Böylece Develili bir aydın şairimiz daha gün yüzüne çıkar. Sonunda bu divançe den faydalanarak 1.Uluslararası Develi-ÂşıkSeyrânî ve Türk Kültürü Kongresi’nde birlikte bir tebliğ sunmuştuk: ”Develili Ali Celaleddin Efendi ve Divânçesi”
İşte bu çalışmamız sırasında Ali Celaleddin Efendi’nin elimize Ferik Kasım Paşa’yı öven bir kasidesi geçti. Belli ki Kasım Paşa’nın hamiliğini unutmamış ve bir vefa borcunu ödemek istemiştir. Biz bu şiiri, okuyucunun sabrına güvenerek bir dergi boyunu geçeceği için sadeleştirmedik,olduğu gibi verdik! Şiir şöyledir:
MUTASARRIF DEVELİZADE FERİK KASIM PAŞA’ya
Bârekallah mukaddem yümne beşârettir gelen
Âsaf-ı âli-i himem sahib-i diyânettir gelen
Boynu şem eyledim ma’nâda istimdâdıma
Âferin-i ikbâlime vâcib-i ziyârettir gelen
Mukaddem hayriyesi i’lâna me’mur-ı arz eder
İntihâb-ı bâb-ı âliden vezârettir gelen
Ravza-i mahbûba hâdim hâmi-i şer’i mübîn
Sâhibü’s seyfi’l ilm, nâm-ı risâlettir gelen
İftihârım dildeki mihnet-i zevâle başladı
Kudret-i Hallâk’tan def’a nihâyettir gelen
Ben temennâda kusur etmem muvaffak hayr ola
Mazhar-ı tevfik-i ikrâma emânettir gelen
Âb-ı rûy-i Kayseri nâm ve Develizâdedir
Menba’-i bahr-i keremkân sehâvettir gelen
Tâli’im akrepte acz üzre müdevver ba’demâ
Müşterî iklimine sa’de riyâsettir gelen
Na’ramız bâlâyı tutsun geldi memdûhu’l hisâl
Bezm-i insâfa becâ şâhe sadârettir gelen
Raksa gel ey gelen kemter izzetin devrânıdır
Bir felâtun san’at burc-ı adâlettir gelen
Cidde ve Bağdâdîn yümnünden âbâd olup
Hasretten ehline hâlâ nedâmettir gelen
Heybet-i kadri hezîmet gösterir şirâne seyranê bil
Kâr ve zararından evet hasma ihâfettir gelen
Şeb-i cevher-i dâreynin sırma şerriydi şu’lesi
Berk-i evrânda cem-i a’dâya mehâbettir gelen
Fahr eder devletle millet himmet-i ulyâsına
Hizmetinden mülke zîra istirâhattir gelen
Muhtasar eyle Celâleddîn duâ mevsûdur
Hâk-i pâye azm kıl aksâ-i hâcettir gelen
Vâris-i iffetle mevhûb-u Cenâb-ı Hazrete
Tînet-i makbuleden necl-i tahârettir gelen
Kesret üzre rûy-i pâkinden fütühât-ı vahdeti
Nusret-i Yezdân ikrâra kanâattir gelen
Abd olan âcizlerin mümkün mü ihsân istemez
Her varaktan zâtına tuhfe-i ibâdettir gelen
Nimetinden feth-i bâb etti bize yevm-i sürur
Rûzumuz iyd leylemiz kadre alâmettir gelen
İmtiyâzım nisbeti her vechile meşhurdur
Âcizem icrâsına nia’mül-verâsettir gelen
Yâ kerimâ bâb-ı rahmın sıdkına olsun küşâd
Herkesin maksuduna senden hidâyettir gelen
İstikamet cevheri zât-ı sıfâtın mastarı
Mazhar-ı acz etse ma’nâda metânettir gelen
İnzimâm-ı re’yi tedbir-i rıza tezkirden
Cümle-i kalb-i selîmâne reşâdettir gelen
Gonca-i maksûd yâ Rab görmeye bâd-ı semûm
İntisâb-ı rif’ate elzem fetânettir gelen
Yâ Ebel Kâsım, muvaffak hayr ola Kasım Paşa
İstanbul’da Develi Derg.13.01.2020

Share
6.606 Defa Okundu
#

SENDE YORUM YAZ

10+1 = ?

İLGİNİZİ ÇEKEBİLECEK DİĞER KÖŞE YAZILARI

  • Gevher Nesibe Sultan Surlardan Sızan Aşk

    19 Kasım 2020 Köşe Yazarları

    İlk romanı “Anılarda Son Ermeni” ile yakaladığı büyük başarıyı sonraki eserlerinde de devam ettiren Abdullah Ayata, yalnız Kayseri'nin değil, bütün Türkiye'nin beğenerek okuduğu önemli yazarlarımız arasına girmiştir. Bu romandan sonra Ayata Anılarda Son Ermeni'nin yazarı diye anılacaktır. Müthiş doğa tasvirleri, usta dil işçiliği ilmek ilmek dokunan bir Abdullah Ayata romanından bahsediyorum. Elime aldığımda bırakamadan okuduğum Gevher Nesibe Sultanın hayat hikâyesini konu alan romanda, usta yazarlara mahsus bir üslup, ne anlattığı değil, nası...
  • DÜNYA TUVALET GÜNÜ

    19 Kasım 2020 Köşe Yazarları

    Tuvalet, insanlık tarihinin en önemli ihtiyaçları arasında yer almaktadır. Yeri geldiğinde yemek içmek kadar önemli olan tuvalet ya da Hela, insan boşaltım sistemi artıkları olan dışkı ve idrarın boşaltılması ve uzaklaştırılması amacıyla tasarlanmış sabit düzenekler ile bunların yerleştirildiği kapalı mekândır. Tuvalet sözcüğü dilimize Fransızcadan girmiştir. Kelimenin aslı Fransızca “Toilette” olup, temizlik anlamına gelmektedir. Tuvalet kelimesinin dilimizdeki diğer isimlendirmeleri ise, abdesthane, ayakyolu, kenef, yüznumara (00), memişhane...
  • Develimizin İlk Diplomalı Diş Hekimi: Dr. Lütfü AVCI

    13 Kasım 2020 Köşe Yazarları

    Kuruluşundan bugüne derneğimizin faaliyetlerini ve tarihçesini, "Derneğimizin hafızasını" yazmayı planladığımda değerli Yönetim Kurulumuz,hemşehrilerim beni destekleyerek yüreklendirdi. Derneğin Başkanları ile ilgili fotoğraflar ve bilgiler edindim. Başkanların yakınlarıyla tek tek görüştüm. Kitabımız son aşamaya geldi. Değerli hocam Cavit Avcı’dan ağabeyi merhum Başkanımız Lütfü Avcı’yı anlatmasını rica ettim. Beni kırmayıp bu güzel yazıyı kaleme aldı. Bu vesile ile Avcı Ailesi’nden ahirete intikal edenleri rahmetle anıyor, hayatta olanlara sa...
  • Beyazdan Yeşile Bisiklet Turizmi ile ilgili Konferans

    13 Kasım 2020 Köşe Yazarları

    Develi Bisiklet ve Doğa Sporları Kulübü Derneği’nin 4 Kasım 2020 Çarşamba günü Kayseri Erciyes Mirada Otel’de düzenlemiş olduğu “Beyazdan Yeşile” Bisiklet Turizmi ile ilgili konferansa; Kayseri Büyükşehir Belediyesi, Develi Belediyesi, Spor A.Ş., Erciyes A.Ş., Karayolları Genel Müdürlüğü, ORAN Kalkınma Ajansı; Middle Earth ve Eon Turizm; Enverçevko Ulusal & Eurovelo ve Grandprix Koordinatörleri, Develi Bisiklet ve Doğa Sporları Klubü Derneği üyeleri ve Abdullah Gül Üniversitesi’nden akademisyen ve öğrenciler katıldı. Bisiklet ve D...