logo

HAÇINDA YENİDEN DİRİLDİK

 

Kayseri’de bir deyim var; “Gün battı, Kayseri yattı.” Böyle bir ticaret şehrinde, insanlar edebiyat dalında şiir, roman, hikâye ile uğraşıyorsa Kayseri’de edebiyat toplantıları amacına fazlasıyla ulaşıyor demektir.” Yüksel KALKAN Gazeteci-Yazar.
Değerli arkadaşım Yüksel Kalkan tarihe bir yolculuk yaparak gezi notlarını bir kitapta toplamış. Develi’den Haçına uzanan bir ziyaret gerçekleştirmiş. Olayların geçtiği yerleri fotoğraflara zenginleştirmiş neticede güzel bir kitap çıkmış ortaya. Yazarımızı tebrik ediyor ve yeni eserlerini bekliyorum. Kitaptan aldığım notları sizlerle paylaşmak istiyorum.
Milli Mücadele’de Develi ve Develi Halkının yeri ve önemi çok büyüktür. Develi Halkı vatanperverlik duyguları içerisinde görevlerini cesaretle ve şerefle ifa etmişlerdir. Develide teşkilatlanan Milli kahramanlar Orta Anadolu’yu bu istiladan kurtarmışlardır. Padişah fermanına ve Şeyhülislam fetvasına karşı çıkan dedem Müftü Numan Cebeci ve diğer din âlimi de Hazım Ulusoy hocadır. İstiklal Komitesi ve Cemiyet-i İslamiye Develi Müdafa-i Hukuk Cemiyeti adını alarak büyük hizmetler icra etmiştir. Paşazede -Osman Develioğlu, Traşzade- Osman Coşkun, Kamberli Osman Bey, Fevzi Numan Cebeci – Kara Müftü, Hazım Ulusoy Hoca, Süleyman Vehbi Ayata, Hadi Erdoğan, Halil Hulusi Bozatlı Reis, Ahmet Hamdi Bey gibi otuzun üzerinde vatansever görev almıştır.
Haçın küçük bir Çanakkale zaferidir. Binlerce insanınınız hunharca katledilmiştir. Bir savaş değil adeta soykırımdır. Haçın yakılarak yıkılmıştır. Sadece Türk ve Müslüman oldukları için şehit edilen insanlarımız vardır. Develi Halkı yüzlerce sığınmacıya ev sahipliği yapmıştır. O bölgede tarihi bile her insan Develi ve civarındaki ilçelere hayranlık ve minnet duyar. Develiyi bir üs olarak seçip çalışmaya başlarlar. İlk bomba Develi’de yapılır ve patlama sonucu yapanlar ölür. Ama bu olay gizlenmeye çalışılır. Fransız işgal kuvvetleri Ermeni kılavuzlarla Develiye 20 km Fıraktın’a kadar geldiler.Fransız ve Ermenilerin planı öncelikle Develiye girerek Kayseri’yi işgal etmektir. İstanbul’dan Papazlar Develi’ye kadar gelerek Ermeni tebaayı tahrik ederler.1915 yılında Ermeni militanlar zorunlu göçe tabi tutulur, Suriye ve Lübnan’a sürgün edilirler. Oradan Fransa ve ABD giderler. Bunların bir kısmı Mondros Mütarekesi ile geri dönerler.
Kayseri Develi Derneğimiz o bölgeye yaptığı gezi takdire şayandır. Nasıl ki son yıllarda Çanakkale, gibi yerlere ziyaretler yapılması geçmişimizi hatırlamak, onlara vefa borcumuzu ödemek için bir vefadır. Gazeteci Yüksel Kalkan kardeşimi kutluyorum. Kitabın nasıl yazıldığı önsözde şöyle anlatılıyor.
2005 yılında Kayseri Dev eliler Yardımlaşma ve Dayanışma Dernek yönetimiyle Adana-Doğanbeyli, Saimbeyli, Feke ve Kozan Milli mücadele yolu diye adlandırdığımız güzergah yolunu seçtik. Gezilip görülen yerlerde Haçın savaşında bölge insanının çektiği acıların zulmün anılarını görüş ve düşüncelerini dinleyip bilgi aldık.Söz uçar yazı kalır düşüncesiyle iki günlük gezinin kalıcı olması için “Haçında Yenide Dirildik”isimli kitabı yazmaya karar verdik.
Milli Mücadelede yer alacak bu vatan için ölümü göze alan milis güçleri konup göçerek atlı yaya,menzilden menzile ulaşmayı bilip ölümüne düşmanla mücadele edeceklerdi.Bu savaşta Toros dağlarının ardındaki Müslüman Türk kardeşlerine yardıma gidecekler.Kayseri, Develi, Yahyalı, Tomarza, Bünyan, İncesu vs. Kuva-i Milliyecileri Ernenilerle savaşarak kahramanlık gösterecekler,ölürsek şehit kalırsa gazi olacaklardı.7000 Türkün şehit olduğu bölgeler adım adım gezdik,şehitlerin mezarlarını ziyaret edip kuran okuduk.Yıllar sonrada olsa bu tarihi,anaların gözyaşı dolu yerleri bir tarih şuuru içinde,görmek incelkemek,o yerleri bir daha tefekkür etmek oldu. Diye anlatır yazar.
Haçın ağıtı: Ermeni asıllı Belediye ebesi, Mınıs’ın kızına yazmak nasip olur. Melek Hanımın ağıtını Ankara’da Mustafa Kemal Paşa dinlerken gözünün yaşını tutamaz. İşte o başı kesilerek şehit edile Türkler için yakılan Melek Hanımın ağıt.

Kara Osman’ın ağa Mesudum
Bunlar ben elimle verdim.
Bu ne hikmet ey Allah’ım
Gavura el aman dedim.

Amir memur demediler
Hep bir ipe bağladılar
Bekiroğlu Dede Ağayı
Demir ilen dağladılar.

Baş katibi öldürmüşler
Değnek ile döve döve
Kürt Genco’yu yüzüyorlar
Özne gibi öve öve.

Hançer bıçak açıcılar
Gayri beni kesiciler
Ayan olsun Doğan Bey’e
Urumluyu basıcılar.

Share
1.888 Defa Okundu
#

SENDE YORUM YAZ

1+5 = ?

İLGİNİZİ ÇEKEBİLECEK DİĞER KÖŞE YAZILARI

  • DÜNYA HİJYEN GÜNÜ

    15 Ocak 2021 Köşe Yazarları

    Sağlığa zarar verecek ortamlardan korunmak için yapılacak uygulamalar ve alınan temizlik önlemlerinin tümü hijyen olarak tanımlanmaktadır. Günümüzde temizlik önlemleri anlamında kullanılan hijyen, aslında Yunan Tanrıçası Hygeia adlı tanrıçadan gelmektedir. Hygeia, Yunan ve Roma mitolojisinde geçmekte olup, tıp tanrısı Asklepios'un kızıdır. Sağlık ve temizlik tanrıçasıdır. İnsanlar, Bergama'daki Asclepius Tapınağı gibi tapınaklarda babası Asclepius'tan ve Hygeia'dan sağlık dilemişlerdir. Dünyanın ilk Hijyen Günü, Avrupa Hijyen Konseyi ve Türk ...
  • STATİK ELEKTRİK GÜNÜ

    07 Ocak 2021 Köşe Yazarları

    Mutlaka hepimizin başına elektrik çarpması defalarca gelmiştir. Hiç beklemediğimiz birisine ya da bir yere dokunduğumuzda bir anda elektrik çarpması hissi yaşarız. Günlük hayatımızda biriyle tokalaştığımızda, arabadan inip kapı kolunu tuttuğumuzda, bir yüzeye dokunduğumuzda veya parkta plastik kaydıraktan kaymış bir çocuğa dokunduğumuzda ortaya çıkan karıncalanma hissi, statik elektriğin etkisinden kaynaklanmaktadır. Hatta aradaki akım geçişi sırasında oluşan kıvılcım gözle görülebilir ve çıtırtı şeklinde ses duyabiliriz. Bu akım geçici bazı k...
  • TARİHÎ KARTPOSTALLAR ve DÜŞÜNDÜRDÜKLERİ – 2

    07 Ocak 2021 Köşe Yazarları

    Geçen haftaki yazımızda tarihî kartpostalların politika ve vatan müdafasındaki yeri konusunda bilgi vermiş ve bu konuda kartpostalların önemine değinmiştim. Bir okuyucumuzun ricası üzerine konuyu biraz daha zenginleştirmemiz gerektiğini görmüştük. Bu vesile ile yeniden arşivime inme ihtiyacı doğmuş ve altı kare kartvizit üzerinde durmayı uygun gördüğümü belirtmek isterim. Tarihte gördük ki bir yerde askerin yoksa orası senin değildir. Osmanlı devleti 350 yıldır elinde tuttuğu Rumeli'yi vasıfsız ve cahil politikacı ve subaylarımız sayesinde on ...
  • Eski Develi’de Örf ve Adetlerimiz

    01 Ocak 2021 Köşe Yazarları

    Örf ve adetler çok eski zamanlardan beri toplum içinde kabul görmüş yazısız kurallardır. Halk dilinde gelenek ve görenek olarak da bilinen bu kavramlar, yaşadığı toplumun özelliklerini yansıtır. Kadim Develi kültürü zaman içerisinde birçok değişime uğramıştır. Develi’de asırlardır devam eden ve hala yaşayan birçok gelenek görenek bulunmaktadır. Gelenekler ve onun oluşturduğu kültür, toplumu bir arada sağlam tutan ögelerdir. Develi’de eskiden herkes birbirini tanır, bir ailenin fertleri gibi herkes birbirini koruyup kollardı. Dayanışma ruhu çok...