logo

DÜNYA VEJETARYEN GÜNÜ

Hızla artan dünya nüfusu, beraberinde farklı alanlarda farklı sonuçlar hatta problemler getirmiştir. Bunlardan en önemlileri tüketim konusunda ortaya çıkan problemlerdir. Dünya nüfusundaki bu artış, tüketim ihtiyacının ve hızının da artmasına yol açmıştır.
Vejetaryenliğin ortaya çıkışı hakkında net bilgiler bulunmamaktadır. Özellikle Avrupa ve Amerika’da daha erken ortaya çıktığı düşünülmektedir. Tarihteki ilk vejetaryen birlik olan “Vejetaryen Derneği” 1847 yılında İngiltere’de kurulmuştur. Bundan 13 yıl sonra yani 1860 yılında da Amerika Vejetaryen Derneği, 1867 yılında da Almanya’da kurulan vejetaryen derneklerinin sayısı yıllar geçtikçe çoğalmıştır.
3 Mart 2012 tarihinde de “Türkiye Vejetaryenler Derneği” kurulmuştur. Bu dernek, Türkiye’de vegan ve vejetaryenler için kurulmuş ilk ve tek resmi kurumdur.
Vejetaryen kelimesinin kökeni zannedildiği gibi vegetable-sebze kelimesinden değil Latince “vegetus” kelimesinden gelmektedir. Latince Vegetus: canlı, sağlıklı, hayat dolu demektir. Vejetaryenlik, et tüketmemek üzerine kurulu bir felsefedir.
Uluslararası Vejetaryenler Birliği 2011 yılında “Vejetaryenliği”; Süt ürünleri, yumurta, bal gibi hayvansal gıdaların dâhil ya da hariç olduğu tamamen bitkisel kaynaklı bir beslenme biçimidir” diye tanımlamıştır.
“Dünya Vejetaryen Günü”, her sene 1 Ekim günü kutlanmaktadır. Gün, vejetaryenliğin sağlık ve çevresel faydalarına küresel bir ilgi göstermekte ve vejetaryen bir yaşam tarzı izlemenin etiğine odaklanmaktadır. Birçok vejetaryen kuruluş ve grup bu gün vejetaryenin yararları hakkında bilgi yaymak ve insanları vejetaryen diyetine nasıl geçecekleri konusunda eğitmek için kullanmaktadır.
Vejetaryen, ahlaki, etik veya dini kaygılardan dolayı et veya hayvan kesimi ürünlerini tüketmeyen bir kişidir. Çok sayıda vejetaryen çeşidi vardır.
· LAKTO – OVO VEJETARYEN: Hiçbir canlının etini yemezler, ama yumurta ve süt ürünlerini tüketirler. Genelde vejetaryenler bu grupta yer almaktadır.
· LAKTO VEJETARYEN: Bu grup hayvansal kaynaklı besinlerden yalnızca süt ve süt ürünlerini tüketirler.
· OVO VEJETARYEN: Bu grup hayvan kaynaklı hiçbir ürün tüketmez ama yumurta tüketirler.
· PESKO VEJETARYEN: Bu grup et ve kümes hayvanlarını tüketmez. Sadece balık, süt ürünleri ve yumurta tüketir.
· YARI VEJETARYEN: Bu grup sadece kırmızı et tüketmez.
· POLLO VEJETARYEN: Bu grup sadece kanatlı hayvanları tüketir.
· FRUITARIAN: Bu grup botanik olarak sebze ve meyve grubuna giren sebze ve meyvelerle beslenirler.
Pek çok kültürde vejetaryen, dinin ayrılmaz bir parçasıdır. Hinduizm, Budizm ve Jainizm’in pek çok mezhebi, et ve hayvansal ürünlerin tüketimini yasaklamaktadır. Ancak bazı inanışlarda süt, bal ve bazen döllenmemiş kümes hayvanlarının kullanımı kabul edilebilmektedir. Hindistan’da, Jain dinine mensup kişiler, yalnızca hayvansal ürünleri yemeyi yasaklamakla kalmayıp, aynı zamanda soğan, patates ve sarımsak gibi kök sebzelerin tüketimini de kısıtlayan bir vejetaryenlik biçimini izlerler. Bu kök sebzelerini yememenin sebebi çok açıktır. Bir bitkiyi yediğiniz zaman onu öldürmüş olmamanız gerekmektedir. Mesela elma yerken elma ağacına zarar vermiş olmazsınız. Ama havuç yediğiniz zaman havucu öldürmüş olursunuz. Bu Jain dini canlıları öldürmeye de karşıdır.
Vejetaryenlikte karşılaşılan en büyük sorunlardan bir tanesi B12 vitamin eksikliğidir. Vejetaryenler, ihtiyaçları olan proteini bitkilerden almaktadır. Dışardan alınması gereken aminoasitleri ise etten alamasalar da yumurta, süt ve süt ürünlerinden alabilmektedirler. Eğer kilo problemi yaşamak istemeyen biri iseniz belki de vejetaryenlik tam size göre olabilir. Daha az tüketilen hayvansal gıdalardan ötürü vejetaryenlerin vücut kitle indeksleri çok daha doğaldır.

Share
282 Defa Okundu
#

SENDE YORUM YAZ

10+6 = ?

İLGİNİZİ ÇEKEBİLECEK DİĞER KÖŞE YAZILARI

  • Ahırda Ata Binen, Kapıyı Yüksek Tutar

    24 Haziran 2022 Köşe Yazarları

    Bu güzel söz merhum Hacı Ömer Sabancı'ya ait, bu hafta da deyimlerden ve güzel anlamlı sözlerden bir demet yapalım istedim. Öncelikle Kendini Sev Bir şeyi yanlış hissettiriyorsa yapma. Çünkü üzülürsün. Tam olarak ne demek istiyorsan onu söyle. Dolaylı yollardan anlatmaya çalışma. Yoksa pişmanlık yaşarsın. Herkesi memnun etmeye çalışma. Çünkü başaramazsın. Kendin hakkında kötü konuşma. Çünkü bu sana zarar verir. Enerjini emen negatif insanlarda uzak dur. Çünkü enerjin sana lazım. Kendine iyi davran. Çünkü sana en çok sen lazımsın. Özgüv...
  • DÜNYA MÜZİK GÜNÜ

    24 Haziran 2022 Köşe Yazarları

    Müzik, insanoğlunun varlığı ile birlikte var olduğu düşünülen insan hayatının en vazgeçilmez unsurlarından biridir. İnsanlığın ortak dili olarak kabul edilen müzik, dini, dili, ırkı, yaşam felsefesi farklı olan milyarlarca insanı sonsuz bir evrenin ortak paydasında buluşturan yegâne sanattır. Müzik, hayatımızın önemli bir parçasıdır. Müzik kavramı, sadece bir eğlence aracı ya da keyifli bir boş zaman faaliyeti olarak tanımlanamaz. Müzik, birçok yönü ile hayatımızın önemli bir parçasıdır. Müzik duygularımıza eşlik eden, bazen ruhu dinlendirip ...
  • RUS KÖYLÜSÜ

    17 Haziran 2022 Köşe Yazarları

    Her dilin bir argosu vardır. Şüphesiz Türk dilinde de kendine göre argo vardır. Her yazar da bu kelime hazinesinden yeri geldikçe zaman zaman yararlanır. İlhan Ayverdi, hazırlamış olduğu sözlükte”argo” hakkında şöyle der:” Ortak dilden ayrı olarak ,daha çok kendini gizlemek isteyen belli topluluklar tarafından kullanılan, herkesçe anlaşılmayan, ortak dilde ki kelimelere farklı anlamlar yükleyen ,mecazî anlamların önemli bir yer tuttuğu özel dil.”. İşte “Rus Köylüsü de böyle bir ifadedir! Böyle bir anlatımı ben İstanbul’da çok yaşlı bi hanım ö...
  • Yüreğinden Öpülmemiş Kadınlar Ağ Gelin/Yaşar Adanur

    17 Haziran 2022 Köşe Yazarları

    Yaşanmış üzeri kapatılmaya çalışılmış öyle hüzünlü hikâyeler duyuyorum ki içim parçalanıyor, insanlığımdan utanıyorum. Hepsini yazmak istesem de yüreğim el vermiyor, kalemim utanıyor, yazamıyorum. Ben yazarken parça parça oluyorum ya bunları yaşayanlar nasıl dayanmış onca sene hayret ediyorum.Ah be insanoğlu “Kadınların haklarına riayet ediniz. Onlara şefkat ve sevgi ile muamele ediniz” diyen Hz. Muhammed'in ümmetiyiz. Bunca kadınımız gözyaşı dökerken öldürülüp kara toprağa gömülürken gönüllerin sultanı Peygamber Efendimiz'in yüzüne mahşer gün...