logo

DÜNYA DENİZLER VE OKYANUSLAR GÜNÜ

Bildiğiniz üzere okyanuslar, dünya üzerinde bulunan en geniş su birikintileridir. Yeryüzünün yüzde 71’i okyanuslarla kaplıdır. Ayrıca yeryüzündeki suların yüzde 97’si de okyanuslarda bulunmaktadır. Deniz ve okyanuslar, insanlara gıda sağlayan bir kaynak, önemli ticaret yolları sunan, kimi zaman da tatil yapmak, dinlenmek için hasret duyduğumuz yerlerdir.
“Dünya Deniz ve Okyanus Günü”, her yıl 8 Haziran tarihinde kutlanmaktadır. Dünya Deniz ve Okyanus Günü, 1992 yılında Brezilyanın Rio De Janeiro kentinde düzenlenen Dünya Zirvesinde gündeme gelmiştir. Birleşmiş Milletler, “Dünya Deniz ve Okyanuslar Gününü” ilk kez 2008 yılında resmi olarak tanımıştır.
Denizler ve okyanuslar, yeryüzündeki yaşamın sürebilmesi için gerekli olan suyu sağlamakta, günlük hava olaylarını ve iklimleri etkilemektedir.
Okyanus ve denizlerin, karbon emilmesinde, iklim değişikliği ile mücadelede, güneş enerjisinin dağıtımında stratejik rolleri bulunmaktadır. Rüzgârı oluşturan da, buluta veya buz tabakasına dönüşen de, kutupları denizaltı akıntılarla birbirine bağlayan da bu okyanus ve denizlerdir.
Birçok yerde okyanuslar, içerisinde barındırdığı hayatın %75’inden fazlasını çoktan kaybetmiştir. Avlanma ve balıkçılık kontrol altında tutulmadığından balinalar, yunuslar, köpekbalıkları, vatozlar ve kaplumbağalar yok olma tehlikesi altındadırlar. Diğer taraftan 3,5 milyar insan temel yiyecek kaynağı olarak okyanusa bağımlıdır.
Okyanuslar, her geçen gün daha fazla asitlenmektedir. Columbia Üniversitesinden bazı araştırmacıların yaptıkları bir çalışmaya göre, okyanuslardaki asitlenmenin artışı, son 300 milyon yılda tespit edilen en yüksek değerlere ulaştığı belirtilmektedir. Okyanuslar iklim değişikliği, aşırı avlanma, derin deniz madenciliği, petrol çalışmaları ve plastik kirliliği nedeniyle tarihte hiç olmadığı kadar büyük bir tehlike altındadır. Yeryüzünde çıkarılan petrolün 1/3’ü ile doğal gazın büyük bölümü deniz ve okyanus tabanlarından çıkarılmaktadır.
Deniz ve okyanuslardaki kirliliğin tek nedeni petrol olmadığı gibi katı atıklar ve lağımlar da kirliliğe nedeni olmaktadır. Plastik atıklar yılda ortalama 2 milyon deniz kuşunu, 100 bin memeliyi, çok sayıda kaplumbağa ve balığı öldürmektir. Dünyada her bir dakikada, denizler ve okyanuslara bir kamyon dolusu plastik dökülmektedir. Hayatımızı saran plastik, sadece karada değil, denizler ve okyanuslarda hem de çöp yığını olarak karşımıza çıkmaktadır. Her yıl dönüşümü olmayan 8 milyon tondan fazla plastik, deniz ve okyanuslara karışmaktadır.
Yine yapılan bir araştırmada, okyanus üzerindeki çöp kalınlığının, suyun 30 metre altına kadar ulaştığı ifade edilmektedir. Bilim insanları giderek daha sık plastik parçalarına takılmış kaplumbağalar, balıklar, martılar ve diğer daha küçük deniz canlılarına rastlamakta ve bu hayvanları kurtarmak zorunda kalmaktadır.
Ülkemizin üç tarafı denizlerle çevrilidir. Türkiye çevresindeki denizlerde kirlilik oranları giderek artmaktadır. Su kirliliği ülkemiz için önemli bir sorundur. Ülkemizde çalışmalar, Çevre ve Şehircilik Bakanlığının bünyesinde yürütülmektedir. Her türlü tahribata rağmen ülkemizin denizleri ve kıyıları hala korunabilir ve kurtarılabilir.
Yerel ve merkezi yöneticilerin, sanayici ve üniversitelerin, sivil toplum kuruluşları ve halkın denizlere sahip çıkması, projeler üretmesi, artık harekete geçmesi gerekmektedir.
Denizler ve okyanuslar dâhil, dünyanın bütüncül ekosistemine zarar verecek her uygulama insanoğlunun doğal yaşam alanını daraltacak belki de ortadan kaldıracaktır. Doğamıza, denizlerimize sahip çıkalım. Çünkü kirlilik denizleri ve okyanusları bitiriyor. İnsanlığın en temel ihtiyacı, doğal bir çevrede yaşamak olduğunu unutmayalım.
Bu vesileyle Dünya Denizler ve Okyanuslar Gününüz kutlu olsun.

Share
8.655 Defa Okundu
#

SENDE YORUM YAZ

7+6 = ?

İLGİNİZİ ÇEKEBİLECEK DİĞER KÖŞE YAZILARI

  • Develili Kabadayılar ve Âlemin Adamları

    20 Mayıs 2022 Köşe Yazarları

    https://www.cagdasdeveli.com.tr/e-gazete/cagdas-develi-gazetesi-e-gazete/cagdas-develi-gazetesi-20-mayis-2022-sayfa-7.html...
  • ULUSLARARASI KLİNİK ARAŞTIRMALAR GÜNÜ

    20 Mayıs 2022 Köşe Yazarları

    Her yıl 20 Mayıs’ta dünya genelinde “Uluslararası Klinik Araştırmalar Günü” kutlanmaktadır. Kutlamanın çıkış noktası, bu alandaki ilk bilimsel çalışma olarak kabul gören İngiliz Doktor James Lind’in 20 Mayıs 1747 tarihinde başlattığı iskorbüt hastalığı ile ilgili araştırmasıdır. (İskorbüt, C vitamininin aşırı derecede yetersizliğine bağlı olarak gelişen bir hastalık türü olup, anemi, hareket kısıtlılığı, halsizlik, kanamalar, kol ve bacaklarda ağrı, vücudun bazı bölgelerinde şişlik, cilt problemleri, diş eti hastalıkları ve diş kaybı gibi olums...
  • Bizim Erciyes

    11 Mayıs 2022 Köşe Yazarları

    Erciyes Dağı, Develi’nin sembolüdür. Bugün bir çok kurum ve kuruluşun amblemlerinde Erciyes figürünü kullanmaları, kendilerini Erciyes Dağı'na göre tanımlama ve konumlandırma arzularının göstergeleridir. Muhteşem bir manzarayı gözler önüne seren, beyazlara bürünmüş bu “kadim dağ” yücelik taşıması ve saygı uyandırmasından dolayı, bazı seyyahlar tarafından “asil, ünlü, soylu” sıfatlarıyla nitelendirilmiştir. İlkel dinlere inanan toplumlarda dağlar, Tanrı’ya en yakın yerler olarak kabul edilir. Sümerlerde dağlar kişiselleştirilmiş ve tanrısal...
  • DÜNYA HİPERTANSİYON GÜNÜ

    11 Mayıs 2022 Köşe Yazarları

    Hipertansiyon, günümüzün en büyük sağlık sorunlarından birisi olup, rutin sağlık kontrollerinde teşhis edilmektedir. Hipertansiyon, kalpten vücuda taşınan kanın atardamar duvarlarına uyguladığı kuvvetin, kalp hastalığı gibi sağlık sorunlarına neden olabilecek kadar yüksek olduğu yaygın bir tıbbi duruma verilen bir isimdir. Hipertansiyon aynı zamanda “yüksek tansiyon” adıyla da bilinir. Kalp ne kadar çok kan pompalarsa ve atardamarlar ne kadar dar olursa bireyin tansiyon değeri o kadar yüksek olur. Erişkin bir kişinin kan basıncının 140/90 mm...